Trung Quốc thực hiện bước đi đơn phương ở biển Đông

Giàn khoan HD-981: Âm mưu của Trung Quốc thâm độc hơn nhiều/Lương Minh/Theo Infonet 

Trung Quốc thực hiện bước đi đơn phương ở biển Đông

  Anhbasam  

New York Times

Tác giả: JANE PERLEZ và KEITH BRADSHER

Người dịch: Huỳnh Phan

9-5-14

H4BẮC KINH – Đó là niềm tự hào của ngành công nghiệp dầu nhà nước của Trung Quốc (TQ) và giàn khoan nước sâu đầu tiên của đất nước này, một chiếc tàu lớn như một sân bóng đá và cao bằng một tòa nhà 40 tầng, trị giá 1 tỷ USD. Tuần trước, nó trườn qua biển Đông, được kéo bởi tàu kéo hạng nặng và đậu ở một trong những điểm nhạy cảm nhất, khoảng 17 dặm ngoài khơi một đảo nhỏ mà TQ và Việt Nam (VN) đều tuyên bố chủ quyền.

VN, trong nhiều giai đoạn đã được TQ ôm ấp trong tình keo sơn cộng sản anh em, đã bị bất ngờ. Hà Nội cho rằng các giàn khoan, được gọi là HD -981, chỉ đi ngang qua, người thân cận với chính phủ cho biết.

Ít nhất hai lần trong những năm gần đây, TQ đã tìm cách thăm dò những vùng biển này và bước lùi lại sau khi bị VN phản kháng. Chỉ sáu tháng trước, trong chuyến đi của Thủ tướng TQ đến Hà Nội, hai bên đã thông báo rằng họ sẽ cố gắng tìm cách để cùng phát triển các mỏ dầu và khí đốt.

 

Thiện chí đó đã bốc hơi tuần này khi Bắc Kinh nói rõ giàn khoan vẫn tiếp tục ở chỗ được đặt. Điều đó mở màn bốn ngày đối đầu, với hàng chục tàu hải quân TQ và VN đâm nhau và TQ sử dụng vòi phun nước trong một cuộc đối chọi đe dọa đẩy một khu vực nổi tiếng với phát triển kinh tế thành một cuộc xung đột quân sự.

TQ đã không rụt rè trong những năm gần đây về việc đưa ra các yêu sách lớn nhằm kiểm soát phần lớn biển Đông. Nhưng qua việc đặt một giàn khoan đắt tiền trong vùng biển tranh chấp, bây giờ họ có vẻ sẵn sàng hành động trước và nói chuyện ngoại giao sau. Thực tế họ đang tạo ra “sự kiện” trong vùng biển mà các đối thủ trong khu vực và cuối cùng là Hoa Kỳ, hoặc phải chấp nhận hoặc chống trả.

TQ đã đưa ra dấu hiệu họ sẽ thực hiện các bước đi đơn phương năm ngoái, khi họ tuyên bố khu vực phòng không trên các phần biển Hoa Đông, bao gồm các đảo nằm ở trung tâm một tranh chấp kéo dài âm ĩ với Nhật Bản. Trong trận đấu về ý chí với VN, TQ đã tung ra một công cụ mới và mạnh mẽ trong cuộc chiến lãnh thổ: ngành công nghiệp dầu mỏ và các giàn khoan mà một quan chức công ty dầu nhà nước có lần gọi là “lãnh thổ quốc gia di động của chúng tôi”.

Việc triển khai giàn khoan có thể là việc sắp lại ván cờ trong quyết tâm thống trị biển Đông của TQ, vì việc thăm dò dầu đòi hỏi phải đầu tư đáng kể và thường xuyên bảo vệ, mà trong trường hợp của TQ sẽ được cung ứng bằng các tàu của họ, bao gồm cả hải quân.

“TQ đã tiến hành các bước gia tăng, leo thang và tăng sự hiện diện của mình ở biển Đông, nhưng điều này đang vượt quá ngưỡng”, Holly Morrow, một thành viên trong chương trình địa chính trị về năng lượng tại Đại học Harvard, từng phục vụ trong Hội đồng An ninh Quốc gia của chính phủ George W. Bush cho biết.

Không rõ liệu nước đi này của TQ sẽ kết thúc theo cách lãnh đạo họ mong đợi hay không. Hai năm trước, TQ đã có thể bẩy Philippines ra khỏi một rạn san hô đang có tranh chấp, mà không có đánh nhau, bằng cách chỉ việc không tuân thủ một thỏa thuận do Mỹ làm trung gian. Philippines rút lui, như đã hứa. Còn TQ thì không, và họ đã kiểm soát rạn đá ngầm (bãi cạn Scarborough) và nguồn thuỷ sản phong phú của nó từ đó.

VN đã cho thấy là một đối thủ gai góc hơn, đưa tàu của mình ra đáp ứng các đội tàu TQ và, theo tường thuật của chính phủ TQ, dùng chúng để đâm vào tàu TQ đến 171 lần trong bốn ngày.

Một nhà phân tích chính trị VN nổi bật, Nguyễn Quang A, tóm tắt cuộc chạm trán đó như sau: “Xâm lược vốn nằm trong máu của họ, và phản kháng ăn vào máu của chúng tôi”.

Việc định thời gian cho động thái này được một số người trong vùng thấy như là một thử nghiệm không những về khả năng của các quốc gia Đông Nam Á dám đứng lên trước anh láng giềng xa về phương Bắc mạnh hơn, mà còn cả quyết tâm của Tổng thống Obama chưa đầy một tháng sau khi ông hứa sẽ hậu thuẫn các đồng minh của Mỹ ở châu Á khi họ đối phó với một TQ mạnh hơn.

Hành động của TQ là gần như chắc chắn một kế hoạch dài hạn – việc triển khai một giàn khoan nước sâu phải mất vài tháng chuẩn bị. Nhưng một nhà ngoại giao cấp cao của châu Á có quan hệ sâu trong khu vực cho biết ấn tượng đọng lại của một số quan chức sau chuyến thăm của ông Obama rằng Hoa Kỳ muốn tránh đối đầu trực tiếp với TQ về yêu sách của họ ở Biển Đông.

Tại một cuộc họp báo ở Manila, ông Obama lãng tránh một câu hỏi về việc liệu Washington sẽ bảo vệ Philippines nếu tranh chấp lãnh thổ với TQ đã trở thành một cuộc xung đột vũ trang, thay vào đó nói rằng “chúng tôi không nghĩ rằng cưỡng chế và đe dọa là cách để quản lý những tranh chấp”. Vài ngày trước đó ông đã thực hiện một tuyên bố mạnh mẽ, hỗ trợ cho Nhật Bản trong tranh chấp lãnh hải với TQ.

Hôm thứ Sáu, Benjamin J. Rhodes, phó cố vấn an ninh quốc gia, nói rằng Hoa Kỳ đã tỏ rõ rằng họ phản đối những bước đi đơn phương hoặc đe dọa vũ lực của TQ và rằng họ đã tăng cường quan hệ quân sự với các đồng minh, trong đó có Philippines. Hoa Kỳ không có một hiệp ước quốc phòng với VN.

“Chúng tôi đã tái khẳng định sự ủng hộ đối với các hiệp ước quốc phòng hỗ tương của chúng ta với các đồng minh trong khu vực và đã hậu thuẫn những nỗ lực của Philippines trong việc theo đuổi trọng tài quốc tế để giải quyết tranh chấp trên biển”, ông Rhodes nói.

Vài người tin rằng các khám phá năng lượng là lý do chính cho sự xuất hiện của giàn khoan HD -981, thuộc sở hữu Tổng công ty dầu ngoài khơi quốc gia TQ, hay CNOOC, công ty năng lượng khổng lồ nhà nước.

Trong nhiều thập kỷ, các nhà địa chất và các công ty năng lượng lớn đã tranh luận liệu đáy biển của biển Đông có nắm giữ những trữ lượng dầu khí có giá trị thương mại hay không. Nhiều người hoài nghi, nhất là khu vực xung quanh quần đảo Hoàng Sa, chỗ mà giàn khoan này dự kiến sẽ thăm dò và chỗ mà một đánh giá năm 2013 của Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ coi là đặc biệt không thể có nhiều dầu hay khí đốt.

“CNOOC là một doanh nghiệp mà còn là một diễn viên chính trị”, bà Morrow của Harvard nói. “Đó không bao giờ hoàn toàn về năng lượng, đó còn về chủ quyền”.

Tuy nhiên, sự nhiệt tình của công ty với việc khoan trong khu vực này có thể được hậu thuẫn bởi các thử nghiệm địa chấn ba chiều thực hiện cuối tháng 5 và tháng 6, theo một báo cáo của Tân Hoa Xã, cơ quan thông tấn nhà nước.

Trước đây, chỉ có các khảo sát địa chấn hai chiều, ít tin cậy hơn, đã được thực hiện, ông Peter Dutton, giáo sư và giám đốc của Viện Nghiên cứu biển TQ tại trường United States Naval War College ở Rhode Island, nói.

Một thúc đẩy khác cho việc khoan là vị trí khoan gần hai khu vực thăm dò, chỗ mà Exxon Mobil phát hiện trữ lượng dầu khí đáng kể trong năm 2011 và 2012, các luật sư năng lượng tại Hồng Kông cho biết.

“Vị trí giàn khoan của TQ trong lô này không thể gán cho là chỉ để khiêu khích”, ông Dutton nói.

Ở VN, động thái này của TQ đang thách thức hành động cân bằng tinh tế của chính phủ giữa tình cảm mạnh mẽ chống TQ và việc không muốn quá gần gũi Hoa Kỳ.

Hà Nội duy trì một đường dây nóng quân sự với Quân đội Giải phóng Nhân dân TQ, trong khi phản đối lời mời của Washington tham gia tập trận chung và lời đề nghị cho sử dụng vịnh Cam Ranh, một căn cứ nước sâu ở biển Đông.

Tuy nhiên, VN khó có thể có đủ khả năng để xa lánh TQ; VN ngày càng phụ thuộc vào TQ về mặt kinh tế về các bộ phận giá rẻ được sử dụng trong lĩnh vực lắp ráp đang phát triển, và về công nhân nông nghiệp nghèo ở miền nam TQ.

Giàn khoan dầu CNOOC và các hành vi khác về sự quyết đoán của TQ trong vùng biển Đông trong vài tháng qua, bây giờ diễn ra ở trung tâm sân khấu, theo Ernest Z. Bower và Gregory B. Poling thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế ở Washington, đã đăng một bài viết trên trang web của Trung tâm.

“Không nói được ai sẽ chớp mắt trước”, họ viết.

Jane Perlez tường thuật từ Bắc Kinh, và Keith Bradsher từ Hồng Kông. Bài báo đã đượcMike Ives từ Hà Nội, VN, và Michael D. Shear từ Washington, đóng góp. Bree Phong đóng góp nghiên cứu từ Bắc Kinh.

http://anhbasam.wordpress.com/2014/05/12/2211-trung-quoc-thuc-hien-buoc-di-don-phuong-o-bien-dong/

 

Giàn khoan HD-981: Âm mưu của Trung Quốc thâm độc hơn nhiều

Lương Minh
Tàu Hải cảnh TQ điên cuồng tấn công tàu Kiểm ngư VN
Theo các chuyên gia, để khai thác được dầu khí tại khu vực HD-981 đang hạ đặt, rất khó khăn. Điều này chứng tỏ âm mưu của Trung Quốc lần này không phải là dầu khí mà là một bước tiến mới để chiếm trọn Biển Đông.
Giàn khoan chỉ là cái cớ

Bắt đầu từ ngày 2/5, Trung Quốc đưa giàn khoan nước sâu có tên là Hải Dương Thạch Du 981 (gọi tắt là HD-981) di chuyển và chuẩn bị hạ đặt, khoan thăm dò trái phép trong vùng biển thuộc Vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam. 
Vị trí của HD-981 ở phía Nam đảo Tri Tôn (thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam) khoảng 17 hải lý (30km), cách đảo Lý Sơn về phía Đông khoảng 180 hải lý. Độ sâu trung bình của vùng biển này vào khoảng 1.000m và độ sâu của khu vực giàn HD-981 hạ đặt khoảng 1.100m. 
Về tiềm năng dầu khí tại khu vực này, ông Đỗ Văn Hậu – Tổng giám đốc Tập đoàn dầu khí quốc gia Việt Nam cho biết, tại khu vực lô 142, 143 nơi giàn khoan của Trung Quốc đang hạ đặt trái phép, chưa hề có phát hiện thương mại nào để khai thác dầu khí. Đây là lần đầu tiên ở khu vực này có khoan dầu khí. Tập đoàn dầu khí quốc gia Việt Nam đã tiến hành nhiều đợt khảo sát tại khu vực này nhưng chưa khoan vì chưa đủ thiết bị để tiến hành. 
“Chúng tôi tin rằng việc khoan thăm dò là một chuyện còn khai thác khó khăn hơn rất nhiều. Vì để khai thác dầu khí, cần xây dựng rất nhiều công trình cố định, thực hiện rất nhiều các hoạt động dầu khí như thăm dò thêm, thẩm lượng, xây dựng các công trình trên biển để có thể khai thác được dầu, đòi hỏi một chương trình đầu tư tốn kém, đặc biệt khó khăn. Chúng tôi không tin rằng trong một tương lai gần có thể khai thác dầu khí tại khu vực này”, ông Đỗ Văn Hậu khẳng định.
Trên thực tế, có thể nói Trung Quốc biết khá rõ sự khó khăn này nhưng họ vẫn quyết tâm kéo giàn khoan HD-981 xâm phạm vùng biển Việt Nam bởi mục tiêu của họ là để phục vụ cho một mưu đồ sâu xa và thâm hiểm hơn đó là tạo ra một “sự cố chủ quyền”. 
Barry Sautman, chuyên gia về chính trị Trung Quốc tại đại học Khoa học và Công nghệ Hong Kong cho rằng, Trung Quốc đang cố gắng “làm một cái gì đó” để giữ cho những tuyên bố chủ quyền của họ đối với Biển Đông và cả đối với quần đảo trên Hoa Đông được “sống”.
“Theo luật quốc tế, tất cả các nước có tranh chấp lãnh thổ phải định kỳ làm điều gì đó nhằm chứng tỏ họ có lợi ích thiết thực trong vùng lãnh thổ họ đang tuyên bố chủ quyền”, vị chuyên gia này giải thích.
Giàn khoan Hải Dương 981 của Trung Quốc  
Theo phân tích của các chuyên gia thuộc Trung tâm nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) của Mỹ, ý đồ đầu tiên của Trung Quốc trong vụ đưa giàn khoan HD-981 vào vùng biển của Việt Nam là để “phản ứng lại với chuyến thăm châu Á của Tổng thống Mỹ Barack Obama”, đồng thời thăm dò thái độ cụ thể của ASEAN và thái độ của Việt Nam… trong lúc tình hình thế giới đang có rất nhiều xáo trộn và biến động.
Ý đồ thứ hai của Trung Quốc là một bước tiến mới trong quá trình hiện thực hóa tham vọng độc chiếm Biển Đông. Theo phân tích của Tiến sỹ Trần Công Trục – Nguyên trưởng ban Biên giới của Chính phủ, đây là một cái bẫy mà Trung Quốc muốn giăng ra để họ đạt được yêu sách lớn nhất mà họ không bao giờ từ bỏ đó là đường biên giới chữ U – tức đường lưỡi bò. Trung Quốc ngang ngược tuyên bố việc hạ đặt HD-981 là “hợp pháp” vì họ lấy đảo Tri Tôn của quần đảo Hoàng Sa làm cơ sở để tính ra các vùng biển mà họ nói là “thuộc vùng đặc quyền kinh tế” của  quần đảo này. 
Tuy nhiên, đây không phải là “quốc gia quần đảo”, và không có một quy định nào cho phép Trung Quốc quy định đường cơ sở bao quanh quần đảo. Thực tế, Tri Tôn là hòn đảo không có đời sống kinh tế riêng, không thích hợp với đời sống con người nên không có vùng đặc quyền kinh tế, thềm lục địa mà chỉ có lãnh hải 12 hải lý.
Việc đưa HD-981 là Trung Quốc muốn nhân đây biến một vùng biển từ không có tranh chấp thành có tranh chấp và từ đó dần dần mở rộng sang các vùng khác để hiện thực hóa mưu đồ chiếm đoạt phần lớn diện tích Biển Đông.
Biển Đông và ” sinh mệnh” của Trung Quốc
Theo phân tích của các chuyên gia địa chính trị quốc tế, Biển Đông đóng một vai trò vô cùng quan trọng đối với sinh mệnh và tương lai của Trung Quốc. Chính vì điều này mà Trung Quốc quyết tâm bất chấp mọi thủ đoạn, bất chấp lý lẽ và luật pháp quốc tế để thực hiện âm mưu độc chiếm Biển Đông.
Có một thực tế rõ ràng là tuy Trung Quốc có đường bờ biển dài nhưng tất cả các yếu hầu giao thông trên biển để Trung Quốc đi ra bên ngoài về hướng Bắc, Nam và Đông đều không nằm trong sự kiểm soát của Trung Quốc.
Nhân dân Việt Nam sẽ không bao giờ để mất biển, mất đảo.
Tại Thái Bình Dương, tuyến đảo thứ nhất do Mỹ thiết lập giống như một chiếc rào chắn kiên cố, ngăn cản mọi nỗ lực tiến ra biển lớn của nước này. Ở hướng Bắc, ngoài biển Hoa Đông và Hoàng Hải là 4 hòn đảo chính của Nhật Bản (Hokkaido, Honsu, Shikoku, Kyushu), quần đảo Điếu Ngư/Senkaku cũng nằm dưới sự kiểm soát thực tế của Nhật Bản. Ở hướng Đông, từ khu vực biển phía Đông của Đài Loan có thể trực tiếp tiến vào Thái Bình Dương nhưng cửa đi ra biển ở hướng này còn gặp nhiều khó khăn hơn.
Về hướng Nam, vị trí chiến lược của quần đảo Trường Sa của Việt Nam rất quan trọng. Biển Đông hiện nay đang nằm trong sự vùng chủ quyền và kiểm soát của một số nước Đông Nam Á. Khi xảy ra chiến tranh, cửa biển này sẽ trở thành cửa sinh tử của chiến lược phong tỏa và chống phong tỏa, bao vây và chống bao vây. Nếu mất Biển Đông, Trung Quốc sẽ mất quyền kiểm soát đối với tuyến đường sinh mệnh ra biển rất dài và tuyến quốc phòng của Trung Quốc cũng bị thu hẹp về đảo Hải Nam, con đường ra biển của toàn bộ khu vực miền Nam Trung Quốc sẽ bị chặn đứng.
Chính vì Biển Đông có vai trò vô cùng quan trọng như vậy nên Trung Quốc đã bằng mọi thủ đoạn tìm cách khống chế vùng biển này. Nếu thành công, chiều sâu phòng ngự của quân đội Trung Quốc sẽ được tăng lên đáng kể. Chiều sâu chiến lược quý báu này không những làm tăng không gian xoay xở của lực lượng không quân, hải quân Trung Quốc mà còn có ý nghĩa nổi bật đối với các hành động yểm trợ lực lượng mặt đất, chống lại sự tấn công bằng đường không chiến lược của cường địch.
Nhưng cưỡng chiếm biển đảo của Việt Nam là nhiệm vụ bất khả thi.

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: